مهدى مهريزى و على صدرايى خويى

11

ميراث حديث شيعه

3 . شيخ آقا بزرگ تهرانى در طبقات أعلام الشيعة وسيّد عبد العزيز طباطبايى در معجم أعلام الشيعة ، مؤلف عيون الأخبار في مناقب الأخيار ، يعنى « محمّد بن علي الحسيني البغدادي » را « شيعه » و « متوفّاى 468 ق » دانسته‌اند كه نشان داده‌ايم ادعاى نخست ( تشيّع وى ) ، فاقد مستند كافى وناشى از عدم بررسى دقيق كتابش ، وادّعاى دوم ( درگذشت وى به سال 468 ق ) نيز ناشى از اعتماد به فؤاد سيّد ( وسهو جارى شده بر قلم وى ) است . نكته‌هاى تازه‌ياب از هنگام انتشار منتخبى از عيون الأخبار شريف بغدادي در سال امام علي عليه السلام ( 1380 ش ) تا كنون ( تيرماه 85 ) ، اطلاعات اندك ديگرى دربارهء كتاب ومؤلف آن به دست آورده‌ام كه به شرح زير ، تقديم مىدارم : 1 . دوست نسخه‌شناس دانشمند ، جناب آقاى أبو الفضل حافظيان ، در تابستان 1383 ودر بازگشت از مشهد ، روگرفتى از دست‌خطّ مرحوم علّامه سيّد عبد العزيز طباطبايى را براي اين جانب به ارمغان آورد كه مشتمل بر معرّفى عيون الأخبار ومؤلف آن است ودر آن ، در ضبط نام مؤلف وتاريخ وفات وى ، دو مورد قلم‌خوردگى وتصحيح به چشم مىخورد ونشان مىدهد كه ايشان نيز به يكى بودن دو شخصيّت پيش‌گفته رسيده‌اند ودر نتيجة ، نسب مؤلف را به « محمّد بن محمّد بن زيد بن علي بن الحسين » وتاريخ وفات وى را به « 480 » ، تصحيح نموده‌اند ؛ اعتقادي كه يقيناً پس از انتشار كتاب معجم أعلام الشيعة براي ايشان پيدا شده است وطبعاً مؤيّدى بس ارزشمند بر

--> ص 166 ، ش 405 ) تعبير « النَّحل السَّريّ » را به معناى « الطائفة الشريفة » بگيريم ، ممكن است اشاره به همين كتاب ( عيون الأخبار ) باشد .